Сулаймон ибн Абдуллоҳ қабрпарастлар шахрида қолган киши ҳақидаги сўзларига таълуқли бўлган яна бир шубҳанинг чириши
بسم الله الرحمن الرحيم
فيمن توقف او شك أو كان جاهلا في كفر القبوريين: فإن كان شاكا في كفرهم أو جاهلا بكفرهم بينت له الأدلة من كتاب الله و سنة رسوله علي كفرهم فإن شك بعد ذلك و تردد فإنه كافر بإجماع العلماء علي أن من شاك في كفر الكفار فهو كافر
Сулаймон ибн Абдуллоҳ қабрпарастларни куфрида тўхтаб қолган ёки шак қилган ёки уларни куфрда эканидан жоҳил бўлганлар ҳақида айтади;
«Агарда уларни куфрида шубҳа қилса ёки уларни куфридан жоҳил бўлса, у ҳолда уларни куфрини Аллоҳнинг китоби ва росули соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг суннатидан далиллар олиб келиб у кишига баён қилинади. Агар у шундан сўнг ҳам шак-шубҳа қилса, уламоларни кимки кофирни куфрида шак қилса, бас, у ҳам кофирдир ижмоъси билан кофир бўлади». «Авсақ ъуро ал-иймон»,1/160
Бу юқоридаги фатво жаҳмийларга ёқиб тушадиган қисмдир, бу фатвони асли эса қуйдагидай:
Шайх Сулаймон ибн Абдуллоҳ айтади;
وأما قول السائل: فإن كان ما يقدر من نفسه أن يتلفظ بكفرهم وسبهم، ما حكمه؟
فالجواب: لا يخلو ذلك عن أن يكون شاكا في كفرهم أو جاهلا به، أو يقر بأنهم كفرة هم وأشباههم، ولكن لا يقدر على مواجهتهم وتكفيرهم، أو يقول: غيرهم كفار، لا أقول إنهم كفار; فإن كان شاكا في كفرهم أو جاهلا بكفرهم، بينت له الأدلة من كتاب الله، وسنة رسوله صلى الله عليه وسلم على كفرهم، فإن شك بعد ذلك أو تردد، فإنه كافر بإجماع العلماء: على أن من شك في كفر الكافر، فهو كافر.
وإن كان يقر بكفرهم، ولا يقدر على مواجهتهم بتكفيرهم، فهو مداهن لهم، ويدخل في قوله تعالى: {ودوا لو تدهن فيدهنون} [سورة القلم آية: ٩] ، وله حكم أمثاله من أهل
الذنوب. وإن كان يقول: أقول غيرهم كفار، ولا أقول هم كفار، فهذا حكم منه بإسلامهم، إذ لا واسطة بين الكفر والإسلام، فإن لم يكونوا كفارا فهم مسلمون; وحينئذ فمن سمى الكفر إسلاما، أو سمى الكفار مسلمين، فهو كافر، فيكون هذا كافرا.
الدرر السنية 8:160,161
( مجموعة التوحيد – الرسالة السادسة – أوثق عرى الإيمان.ص 109 121)
Аммо бир киши сўрасаки: Агар бир инсон одамларни кофир эканини талаффуз қилишга нафсида қудрати етмаса шунинг ҳукми қандай?
Жавоб: Бу қуйидаги ҳолатларни биридан ҳоли эмас. Биринчи ҳолат уларни куфрида шак қилган бўлиши мумкун. Иккинчи ҳолат ёки уни билмаган бўлиши мумкун. Учинчи ҳолат уларни ва буларга ўхшаганларни кофир эканлигига иқрор қилиб, лекин барбир уларга юзма-юз бўлиб, такфир қилишга қудрати етмайди, ёки айтяптики: Улардан бошқалар кофир, аммо мен уларни кофир демайман. Агар бир инсон уларни кофир эканида шак қилса ёки уларни кофир эканидан жоҳил бўлса, унга уларни кофир эканини Аллоҳни китоби ва росул соллаллоҳу алайҳи ва салламни суннатидан далиллар билан баён қилинади. Агарда шундан кейин ҳам шак-шубҳа қилса ёки иккиланса, уламоларни кимки кофирни куфрида шак қилса, бас, у кофирдир ижмоъси билан кофирдир. Агар уларни кофир эканига иқрор бўлсада, лекин юзма-юз уларни такфир қилмаса, бу уларга муроса қилиш деганидир ва бу Аллоҳ таъолони мана бу сўз остига киради: «Агар сиз муроса қилсангиз, улар ҳам муроса қилишни орзу қиларлар», ва бу одамларга ўзларига ўхшаган одамлар ҳукми бўлади. Агар у айтасаки: Мен бошқаларни кофир дейман, лекин уларни кофир деёлмайман деса, бу одам томондан уларни мусулмон деб ҳукм қўйиш бўлади, чунки куфр билан ислом ўртасида бошқа нарса йўқ. Агар улар кофир бўлмаса, демак улар мусулмон бўляптилар, шунга кўра, кимки куфрни ислом деб номласа ёки кофирларни мусулмонлар деб номласа, бас, у кофирдир. Шунинг учун ҳам бу одам кофир бўлади. «Ад-Дурор ас-сания», 8/ 160,161. «Авсақ ъуро ал-ийман», 109 121.
1) Шайх бугун айтаётганлар каби, ким қубурийларни жаҳолат сабабли такфир қилмаса, у мусулмон деб айтмаяпти. Агар уни такфир қилиниши фақат далиллардан кейингина такфир қилинади дейиляпти дейилса ҳам, бу ҳудди биримиз айтсакки: «Мен уларни тавҳидга даъват қилдим, улар эса қабул қилмадилар ва улар кофирдирлар», дегани кабидир, яъни улар тавҳидга даъват қилинишдан олдин мусулмонлар дегани эмас. Шайхнинг уламолар ижмоъси хусусида айтган сўзи кофирларни куфрида шак қилишликка таълуқлидир, далил қоим қилинишдан олдин такфирни қилинмайди дейишга алоқаси йўқ.
2) Фатвога яҳудларни кўзи билан қарасак, аъзирга (мушрикни оқловчисига) қабрларга ибодат қилишни ширк эканини Қуръон ва суннат асосида етказиб, шундан кейингина уларни куфрида шак-шубҳа қилса, ана ўшанда такфир қилиш керак!!! Ахир уларни мижози ширкни ширк эканлигини билишини, ундан четланишини, АММО «фақат» такфир қилмаганини айтар эдиларку?
Бу ерда эса, бундан жоҳил дейиляпти! Нимадан жоҳил? Ёки қабрга ибодат қилиш ширк эканидан! (Буни ҳатто жаҳмийлар ҳам айтмайди) Ёки бу ерда анча аввал айтилган масъала ҳақида гап кетяпти, Нажд имомлари айтишганки: «Ва шайхул Ислом Ибн Таймийя ва уни шогирди Ибнул Қойюм бундан бошқа бир қанча ўринларда зикр қилишганки, куфр сўз ёки феъл учун такфир қилинмаслиги фақатгина далили махфий ва мураккаб бўлган масъалаларга тегишликдир ва буни содир этган кишига у масъалаларда ҳужжат қоим бўлмагандир. Ва такфир қилинмаслиги ва уни жазоси унга ҳужжат қоим қилингунга қадардир ва такфир қилинмаслик фақатгина имомларни ихтилофи бўлган масъалаларга чеклангандир. Аммо солиҳ кишиларга дуо қилиш ва улардан мадад сўрашга, енгилликда ва оғирликда уларга интилишларга келсак, албатта, буни маън этилганида ва буни ҳукми катта ширк эканида икки мусулмон ихтилоф қилмайди ва қабрпарастларнинг такфирида ва жаҳмийларнинг такфирида икки хил фикр йўқдир. «Ад-Дурор ас-сания», 10/436, 438.
Шайх Хусайн ва шайх Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Абдулваҳҳобни фарзандлари (Аллоҳ уларни раҳмати билан қамраб олсин) ўзларини («Мажмуатур росаил ан-Наждийя», 1/38) жавобларида: Ўн биринчи савол: Бир киши бу дийнга кирган, уни яхши кўрган аммо мушрикларни душман тутмайди ёки душман тутади, лекин уларни такфир қилмайди ёки айтадики: «Мен мусулмонман, бироқ мен уларни такфир қилолмайман, ҳатто улар бу сўзларни маъносини билмасалар ҳам». Ва бошқа одам бу дийнга кирди ва шунингдек
Шайх Муҳаммад айтадики: «Одам то тавҳидни билиб, уни қабул қилиб, уни шартларини амалий қоим қилиб, шунингдек пайғамбар алайҳиссалом хабар берган нарсаларни барчасини тасдиқламагунга қадар ва у зот қайтарган ва буюрган нарсаларда итоат қилмагунга қадар ва у зотга ва олиб келган нарсасига иймон келтирмагунга қадар зинҳор мусулом бўлмайди. Шунинг учун кимдир айтсаки: «Мен мушрикларни душман тутмайман», ёки уларни душман тутади, аммо уларни такфир қилмайди, ёки айтсаки: «Мен «лаа илааҳа иллаллоҳ» деган калимани тан олган кимсаларга тегмайман, ҳатто улар ширк ёки куфр қилиб, Аллоҳни дийнига қарши душманлик қилсалар ҳам». Ёки айтасаки: «Мен қабр/мақбараларга қарши чиқмайман», бундай одам мусулмон ҳисобланмайди. Аксинча, у Аллоҳ таъоло ушбу каломида айтган кимсалардандир: «…айрим пайғамбарларига ишонамиз, айримларига ишонмаймиз», дейдиган ҳамда ора йўлни тутишни истайдиган кимсалар, ана ўшалар ҳақиқий кофирдирлар». (Нисо:150,151). Ҳолбуки Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло мушрикларни душман тутишни, улардан барий бўлишни ва уларни кофир санашликни бизга мажбур қилгандир. У Зот айтганки: «Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирган қавмнинг Аллоҳга ва Унинг Росулига душманлик қилувчиларга дўстлик қилганларини топмайсан» (Мужодала:22). Ва яна Аллоҳ таъоло айтганки: «Эй иймон келтирганлар! Менинг душманларимни ва ўзингизнинг душманларингизни дўст тутманглар. Сизлар уларга дўстлик қиласизлар, улар бўлса сизларга келган ҳаққа куфр келтирадилар. Роббингиз бўлган Аллоҳга иймон келтирганингиз учун Пайғамбарни ва сизни ҳайдаб чиқарадилар». Ва албатта Аллоҳ билгувчироқдир. «Ад-Дурор ас-сания», 10/139 140.
3)Шайх Сулаймон ибн Абдуллоҳ ҳатто на ўзини Исломга нисбатлаган мушрикни бошқа насоро ва яҳудлар каби мушриклардан ажратмадилар ва на мушрикларни мазҳабини тўғри деб айтган билан, мушрикни куфрида шубҳа қилганни ажратмаганлар. Яъни кофирни мусулмон деб атаган билан, куфрни Ислом деб атаганни кофир санаб ҳар иккисини ҳам бир хил кўрганлар.
Айтилдики: Агар бир инсондан (шундай қилганини) билинса, нима қилиш керак?
Шайх деди: У одамга насиҳат қилиш керак, Аллоҳга чақирасан ва у қўл урган ишни қабиҳ иш эканини баён қиласан, агар талаб этилган тавбани қилса қилди, қилмасдан давом этиб қайсарлик қилса, уни ҳукми нимага қўл урган бўлса, шу ҳукмдадир: Агар куфрга қўл урган бўлса, бас, кофирдир, агарда маъсият ва гуноҳга қўл урган бўлса, бас, осий ва гуноҳкордир. Ва бу сўзлари юқоридаги сўзларини батафсилроқ тафсиридир, яъни шайх бу ерда тушунтиргандан кейин фақат такфир қилинади деб мақсад қилмаяпти, балки тавбага чақириш учун насиҳат ва даъват қилишни назарда тутяпти, куфрга тавба эса мусулмондан талаб қилинмайди, балки, аксинча кофирдан талаб этилиши ҳаммага маълумдир.
Жаҳмийларнинг найрангини тушинишга ёрдам берган Аллоҳга ҳамдлар бўлсин!
TAVHID SAHIFASI 